Σε απόγνωση βρίσκονται οι νέοι στην Ελλάδα, αντιμετωπίζοντας τη δεύτερη χειρότερη στεγαστική επιβάρυνση στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η κατοικία στην Ευρώπη μετατρέπεται σταδιακά από θεμελιώδες δικαίωμα σε απρόσιτο προνόμιο, με τη νέα γενιά να υφίσταται τις βαρύτερες συνέπειες. Νέα έκθεση του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού Εκπαίδευσης και Πολιτισμού (EACEA), στο πλαίσιο του Σχεδίου για την Προσιτή Κατοικία (Δεκέμβριος 2025), κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για μια βαθιά κοινωνική κρίση που απειλεί τη συνοχή της ηπείρου.

Η Ελλάδα στις χειρότερες θέσεις της ΕΕ

Η κατάσταση στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται ως ιδιαίτερα ανησυχητική, καθώς η χώρα καταλαμβάνει αρνητικές πρωτιές σε κρίσιμους δείκτες:

• Σοβαρή στεγαστική αποστέρηση: Το 11,7% των νέων (16-29 ετών) ζει σε σπίτια χωρίς βασικές ανέσεις (υγρασία, διαρροές, ελλιπής φωτισμός), ποσοστό που είναι το δεύτερο υψηλότερο στην ΕΕ μετά τη Ρουμανία.
• Κίνδυνος φτώχειας: Για τους νέους που απειλούνται από τη φτώχεια, το ποσοστό αποστέρησης εκτοξεύεται στο 20%, το υψηλότερο στην Ευρώπη μετά την Τσεχία.
• Οικονομική επιβάρυνση: Το 31% των νέων ηλικίας 20-29 ετών δαπανά πάνω από το 40% του εισοδήματός του για στέγαση, η δεύτερη χειρότερη επίδοση μετά τη Δανία.

«Μπλοκαρισμένη ενηλικίωση» και κοινωνικές επιπτώσεις

Η έλλειψη προσιτής στέγης οδηγεί σε αυτό που οι ερευνητές ονομάζουν «μπλοκαρισμένη ενηλικίωση». Οι νέοι στην Ελλάδα, εγκλωβισμένοι μεταξύ χαμηλών μισθών και υψηλών ενοικίων, αναγκάζονται να αναβάλουν την αποχώρηση από την πατρική εστία και τη δημιουργία οικογένειας. Η αβεβαιότητα αυτή συνδέεται άμεσα με την αύξηση των επιπέδων άγχους, κατάθλιψης και την υπογεννητικότητα.

Οι προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Η Κομισιόν αναγνωρίζει το ζήτημα ως «κοινωνική κρίση» και προτείνει ένα μείγμα μεταρρυθμίσεων και χρηματοδοτήσεων:

• Ενίσχυση της προσφοράς: Επέκταση της κοινωνικής κατοικίας και κινητοποίηση επενδύσεων.
• Στήριξη ενοικιαστών: Επιδόματα ενοικίου και φορολογικές απαλλαγές.
• Καινοτομία στη διαβίωση: Ανάπτυξη εναλλακτικών μορφών συγκατοίκησης (co-living).
• Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Στέγασης Νέων: Δημιουργία μηχανισμού για τη συνεχή σύγκριση δεδομένων και τη λήψη στοχευμένων μέτρων.

Η έκθεση καταλήγει ότι απαιτείται η αποσύνδεση του εισοδήματος από την πρόσβαση σε στεγαστική υποστήριξη, ώστε να προστατευθούν και οι άνεργοι νέοι που σήμερα παραμένουν εκτός των περισσότερων προγραμμάτων.