Η τάση μείωσης στις καταναλώσεις βενζινών δείχνει να ενισχύεται περαιτέρω τον Μάιο, καθώς ανεπισήμως εκτιμάται στο 5%. Εκτός όμως από τις μετακινήσεις, τα νοικοκυριά φαίνεται να περιόρισαν και τις εξόδους για φαγητό. Στο πρώτο τρίμηνο ο τζίρος της εστίασης μειώθηκε κατά 1,9%, ενώ οι οιωνοί ενόψει καλοκαιριού δεν είναι οι καλύτεροι, καθώς οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί πιέζονται.

Μείωση κατανάλωσης στη βενζίνη, αύξηση στο ντίζελ κίνησης τον Μάιο

Της Χρύσας Λιάγγου

Oι υψηλές τιμές ενέργειας τους δύο πρώτους μήνες των πολεμικών συγκρούσεων στο Ιράν περιόρισαν την κατανάλωση στη βενζίνη, όχι όμως και στο ντίζελ κίνησης, όπου το μέτρο επιδότησης της τιμής στην αντλία λειτούργησε θετικά τόσο για τη διατήρηση της οικονομικής δραστηριότητας όσο και για τον περιορισμό των πληθωριστικών πιέσεων σε προϊόντα και υπηρεσίες.

Η τάση μείωσης στην κατανάλωση βενζίνης δείχνει να ενισχύεται περαιτέρω τον Μάιο, σε επίπεδα μάλιστα υπερδιπλάσια του διμήνου Μαρτίου – Απριλίου, ενώ αντιθέτως η κατανάλωση ντίζελ κίνησης αυξάνεται, κυρίως λόγω ανελαστικότητας του καυσίμου σε εμπορικές μεταφορές, αγροτική παραγωγή και μεταποίηση. Αξιολογώντας τα δεδομένα και τον κίνδυνο διάχυσης των πληθωριστικών πιέσεων στο σύνολο της οικονομίας, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε χθες την απόφαση της κυβέρνησης για παράταση της επιδότησης στο ντίζελ κίνησης και τον Ιούνιο με 15 λεπτά ανά λίτρο, που, όπως είπε, θα κρατήσει την τιμή χαμηλότερη κατά 30 λεπτά σε σχέση με τον Μάρτιο. Η μέση πανελλαδική τιμή του ντίζελ κίνησης διαμορφώθηκε χθες σε 1,815 ευρώ/λίτρο, αυξημένη κατά 16% από την έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή.

Στην περίπτωση της βενζίνης οι καταναλωτές αξιοποίησαν και συνεχίζουν να αξιοποιούν το μοναδικό μέτρο που έχουν στη διάθεσή τους για να περιορίσουν την επιβάρυνση από τις μεγάλες αυξήσεις που έφεραν στην αντλία οι διαταραχές που προκάλεσε στον εφοδιασμό της παγκόσμιας αγοράς το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ. Oπως προκύπτει από τα επίσημα στοιχεία του ΥΠΕΝ για την κατανάλωση καυσίμων το δίμηνο Μαρτίου – Απριλίου, περιόρισαν τις μετακινήσεις τους, «συνήθεια» που φαίνεται να κερδίζει ολοένα και περισσότερο έδαφος, καθώς οι τιμές κινούνται σταθερά πάνω από τα δύο ευρώ/λίτρο, αυξημένες κατά 24,5% σε σχέση με τις τιμές πριν από την έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων.

Ειδικότερα, η κατανάλωση βενζίνης υποχώρησε το δίμηνο Μαρτίου – Απριλίου στους 343.086 μετρικούς τόνους από 350.902 το αντίστοιχο δίμηνο του 2025, καταγράφοντας πτώση 2,2%. Τα ανεπίσημα στοιχεία των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών δείχνουν για τον Μάιο μείωση της τάξης του 5% στην κατανάλωση βενζίνης.

Παρατείνεται και τον Ιούνιο η επιδότηση με 15 λεπτά ανά λίτρο στο ντίζελ κίνησης. 

Η κατανάλωση στο ντίζελ κίνησης το δίμηνο Μαρτίου – Απριλίου παρέμεινε σχεδόν στα ίδια επίπεδα με το αντίστοιχο δίμηνο του 2025, στους 468.968 μετρικούς τόνους από 469.512 το αντίστοιχο δίμηνο του 2025 (-0,1%). Τα ανεπίσημα στοιχεία των εταιρειών εμπορίας δείχνουν αυξημένες πωλήσεις ντίζελ κίνησης τον Μάιο κατά 2,3%, εξέλιξη που η αγορά αξιολογεί ως απολύτως εύλογη, λόγω της ανελαστικότητας της χρήσης του καυσίμου στην οικονομική δραστηριότητα. «Το ντίζελ κίνησης δεν έχει την ελαστικότητα της βενζίνης. Ο ιδιώτης μπορεί να μην πάρει το αυτοκίνητο ή να σταματήσει τις εκδρομές. Ο επαγγελματίας δεν μπορεί να σταματήσει τη δραστηριότητά του, κάτι που όμως δεν αποκλείεται να το δούμε σε δύο-τρεις μήνες εάν δεν αποκατασταθεί η ομαλή τροφοδοσία της παγκόσμιας αγοράς. Μείωση της κατανάλωσης ντίζελ κίνησης θα σημαίνει ότι ανακόπτεται η οικονομική δραστηριότητα», τονίζουν στην «Κ» παράγοντες της αγοράς. Οι ίδιοι παράγοντες αξιολογούν ως πολύ αποτελεσματικό το μέτρο επιδότησης της τιμής του ντίζελ στην αντλία και μάλιστα αποτελεσματικότερο από μια μείωση του ΦΠΑ. «Κρατήθηκε η τιμή για μεγάλο διάστημα σχετικά χαμηλά, κάτω από τα δύο ευρώ, και περιόρισε αρκετά τις πληθωριστικές πιέσεις στις μεταφορές και σε άλλα προϊόντα», τονίζουν.

Τη σημαντική μείωση της κατανάλωσης κατά 33% στο πετρέλαιο θέρμανσης η αγορά την αποδίδει στον ηπιότερο χειμώνα φέτος σε σχέση με πέρυσι και στην υψηλή αποθεματοποίηση στο τέλος της περυσινής χειμερινής περιόδου. Στην υποχώρηση της κατανάλωσης πετρελαίου θέρμανσης αποδίδεται και η μείωση των εσόδων από ΕΦΚ στο τετράμηνο του έτους κατά 181 εκατ. ευρώ.

Αντιθέτως, αυξημένα κατά 84,251 εκατ. ευρώ ήταν στο δίμηνο τα έσοδα από ΦΠΑ, με τον Μάρτιο να βάζει στα δημόσια ταμεία υπερέσοδα 39,573 εκατ. και τον Απρίλιο 44,678 εκατ.

Παραμένει υπό πίεση ο κλάδος της εστίασης

Της Δήμητρας Μανιφάβα

Με αρνητικό πρόσημο ξεκίνησε και το 2026 για τον κλάδο της εστίασης, καθώς ο κύκλος εργασιών κατά το α΄ τρίμηνο υποχώρησε σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025 κατά 1,9%, με τις απώλειες σε απόλυτα μεγέθη να υπερβαίνουν τα 42 εκατ. ευρώ. Το κρίσιμο ερώτημα, βεβαίως, είναι τι θα γίνει τη θερινή περίοδο στον κλάδο της εστίασης και εάν θα συνεχιστεί και κυρίως ενισχυθεί η τάση που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια και αφορά την κατανάλωση γευμάτων εντός των καταλυμάτων τόσο από τους ημεδαπούς όσο και από τους αλλοδαπούς τουρίστες. Οι οιωνοί, με βάση τουλάχιστον τα στοιχεία σχετικής έρευνας που διενήργησε το Ινστιτούτο Ερευνας Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) δεν είναι θετικοί για τον κλάδο της εστίασης, με έναν στους δύο να δηλώνει –τουλάχιστον στην παρούσα φάση– ότι δεν θα κάνει διακοπές φέτος και ένα 41% να δηλώνει ότι μαγειρεύει συχνά στις διακοπές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), ο κύκλος εργασιών στις επιχειρήσεις εστίασης διαμορφώθηκε κατά το α΄ τρίμηνο σε περίπου 2,14 δισ. ευρώ έναντι 2,18 δισ. το α΄ τρίμηνο του 2025, καταγράφοντας μείωση 1,9%. Υπενθυμίζεται ότι το 2025 έκλεισε συνολικά με μείωση του κύκλου εργασιών της εστίασης κατά 3,4%, μείωση που καταγράφηκε για πρώτη φορά από το 2020, όταν ο τζίρος στον κλάδο κατέρρευσε λόγω της επιβολής των lockdowns.

Η υποχώρηση των εσόδων στην εστίαση κατά το α΄ τρίμηνο του 2026 είναι σχεδόν καθολική, καθώς μείωση καταγράφηκε σε 48 νομούς, συμπεριλαμβανομένων των νομών Αττικής και Θεσσαλονίκης, κατά 0,1% και 5,9% αντιστοίχως. Δεδομένων των ανατιμήσεων που καταγράφονται στην εστίαση –6,5% σε ετήσια βάση τον Μάρτιο, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον πληθωρισμό–, η μείωση της κατανάλωσης και της επισκεψιμότητας στα εστιατόρια είναι στην πραγματικότητα αρκετά μεγαλύτερη. Σε αρκετούς μάλιστα νομούς καταγράφεται διψήφια μείωση, έως 25,8% στη Θάσο, αλλά και σε πιο δημοφιλείς προορισμούς τον χειμώνα και την άνοιξη, καθώς και πολυπληθείς περιοχές, όπως η Κρήτη, η Μεσσηνία, η Ηπειρος. Εξαίρεση αποτελούν η Μύκονος και η Σαντορίνη, στις οποίες καταγράφηκε αύξηση του τζίρου της εστίασης κατά 24,2% και 23,9%, αύξηση όμως που σχετίζεται κυρίως με το γεγονός ότι το α΄ τρίμηνο του 2025 με το οποίο γίνεται η σύγκριση, στις δύο αυτές περιοχές είχε καταγραφεί πολύ μεγάλη μείωση του τζίρου. Η μείωση ήταν πολύ έντονη ειδικά στη Σαντορίνη, λόγω της έντονης σεισμικής δραστηριότητας τους πρώτους μήνες του 2025.

Στη διάρκεια του 2025 ο κύκλος εργασιών των επιχειρήσεων εστίασης μειώθηκε κατά 3,4%, ενώ οι υπάρχουσες ενδείξεις για την τουριστική σεζόν δεν είναι οι καλύτερες.

Εκτακτα γεγονότα, όπως ο αφθώδης πυρετός και οι πολλοί περιορισμοί που έχουν επιβληθεί στην περιοχή, φαίνεται ότι βρίσκονται πίσω από τη μείωση του τζίρου, όχι μόνο στην εστίαση, αλλά και στις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών καταλύματος στη Λέσβο. Το πρώτο τρίμηνο του 2026 καταγράφηκε στο νησί μείωση των εσόδων στην εστίαση 17% και στα καταλύματα 20,6%.

Η συνεχιζόμενη ακρίβεια, που πυροδοτείται κυρίως από την αύξηση των τιμών των καυσίμων, οδηγεί, καθώς φαίνεται, αρκετούς στο να επιλέξουν να μην κάνουν διακοπές το φετινό καλοκαίρι, με το σχετικό ποσοστό, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του ΙΕΛΚΑ για την αγοραστική συμπεριφορά, να ανέρχεται σε πολύ υψηλά επίπεδα, ήτοι 50%. Το 34% δηλώνει ότι θα πάει διακοπές, αλλά λιγότερες ημέρες σε σύγκριση με το παρελθόν. Από όσους σχεδιάζουν διακοπές, οι περισσότεροι (42%) υπολογίζουν να απουσιάσουν για 4 έως 7 ημέρες, ενώ 29% για 8 έως 14 ημέρες. Ο μέσος χρόνος διακοπών διαμορφώνεται στις 11,4 ημέρες. Τα εξοχικά, είτε ιδιόκτητα είτε συγγενών και φίλων, αποδεικνύονται η δημοφιλέστερη επιλογή (53%), ενώ σε ό,τι αφορά τους προορισμούς, ψηλότερα στις προτιμήσεις των καταναλωτών βρίσκονται οι παραθαλάσσιες περιοχές στην ηπειρωτική χώρα, καθώς το κόστος των ακτοπλοϊκών ή αεροπορικών εισιτηρίων καθιστά τις διακοπές στα νησιά σχεδόν απαγορευτικές.

Σύμφωνα με την έρευνα του ΙΕΛΚΑ, το 45% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι θα μειώσει φέτος τις δαπάνες του για διακοπές, ενώ το 41% δηλώνει ότι μαγειρεύει συχνά στις διακοπές. Τα σούπερ μάρκετ αναμένεται να έχουν την τιμητική τους φέτος και στις διακοπές, όπως και οι φούρνοι, λόγω των πολλών αλμυρών και γλυκών σνακ.